Volgens de huidige regelgeving, artikel 24 van de regeling Hulpverlening Arbeidszorg Curaçao bestaat de doelgroep van de SWP uit mensen, die om hoofdzakelijk in henzelf gelegen oorzaken niet of voorlopig niet in het normale arbeidsproces kunnen worden opgenomen en daardoor in maatschappelijke nood verkeren of dreigen te verkeren.

Afhankelijk van de mate waarin betrokkene een arbeidsprestatie kan leveren, hetgeen beïnvloed wordt door de mate waarin de betrokkene in zijn/haar (sociale) vaardigheden gehinderd wordt door diens handicap, wordt deze geplaatst in een van de arbeidsplaatsen die de SWP heeft en ontvangt deze een uitkering. In de huidige structuur heeft de SWP de capaciteit om 145 hulpbehoevenden een sociale arbeidsplaats te bieden. Op dit moment zijn 11 van deze arbeidsplaatsen bezet.

Doelstelling
De doelstelling van de Sociale Werkplaats is om de gehandicapte burger die op voorhand niet of moeilijk bemiddelaar is op de reguliere arbeidsmarkt, onder aangepaste omstandigheden arbeid te laten verrichten die gericht is op behoud, herstel en/of bevordering van de arbeidsgeschiktheid. Doorstroming naar de reguliere arbeidsmarkt is het uiteindelijk doel.

Het ligt in de aard van de doelgroep, dat slechts een dee} voorbereid kan worden op de doorstroom en dat de sociale werkvoorziening via SWP inderdaad de functie van arbeidsmarktinstrument kan vervullen.

Huidige kernactiviteiten
De activiteiten die de organisatie verricht om haar doelstelling te realiseren zijn te herleiden tot de volgende hoofd- en subprocessen.

1. Sociale begeleiding en vorming
1.1 Algemene vorming en begeleiding
1.2 Groeps (werkplek gebonden) begeleiding
1.3 Individuele begeleiding op de werkplek

2. Vakkundige vorming
2.1 Binnenprojecten
2.2 Buitenprojecten
2.3 Leerlooierij

De algemene sociale vormingsactiviteiten worden centraal voorbereid en gecoördineerd, terwijl de verantwoordelijkheid voor de groep- en individugerichte begeleiding bij de lijnfunctionarissen liggen.

Onder de Binnenprojecten vallen de werkplaatsen:
(-) leerbewerking
(-) poppenrnakerij
(-) houtbewerking
(-) vlechtwerk
(-) potten bakken
(-) gietklei
(-) kleibewerking/Pottenbakken

Onder de Buitenprojecten vallen de werkplaatsen:
(-) plantenkweek
(-) warmoes
(-) boomgaard
(-) rundvee

Verder kent de organisatie de volgende ondersteunende processen.
1. Algemeen management
2. Financiële en administratieve ondersteuning, waaronder ook de personeelsbeheer
2.1 In- en verkoop van vervaardigde producten
2.2 Facilitaire ondersteuning

De producten die worden gemaakt in de werkplaatsen worden in de winkel verkocht op Groot Sta. Martha. Deze winkel is open gedurende werktijden en een zondag in de maand. Verder worden de producten verkocht door kraamverkoop tijdens evenementen.

Een beschouwing van de huidige situatie
Zoals al eerder vermeld is op grond van het beleid van het Bestuurscollege de beslissing genomen om de Afdeling Sociale Werkplaats te verzelfstandigen, daarmee de uitvoerende taak die bij deze organisatie-eenheid is ondergebracht op afstand plaatsend. De eisen die het college in het kader van dit beleid heeft betreffende verzelfstandigde instellingen, zijn gericht op de bevordering van doelmatigheid en doeltreffendheid. De SWP beschouwt het kritisch bezinnen over haar huidige situatie en de toekomstige mogelijkheden en om op grond daarvan een gepaste strategie te bepalen als de eerste stap in de realisatie van deze eisen.

Onderwerpen voor verbetering
Het huidige functioneren van de SWP kent in verschillende aspecten een aantal zaken die met het oog op verbetering aangepakt moeten worden. De knelpunten in de uitvoering van de taken van de SWP doen zicb voor op de volgende gebieden.
(-) Gebrekkige huisvesting en daarbij behorende infrastructuur zijn in slechte staat van onderhoud.
(-) Ontoereikende effectiviteit van het proces van begeleiding met als uiteindelijk resultaat, de plaatsing van
TGW -en in reguliere arbeidsplaatsen.
(-) Onvoldoende bedrijfsmatigheid en efficiency in de bedrijfsvoering.
(-) Suboptimalisatie voor wat betreft het realiseerbare exploitieresultaat; de productiekosten zijn te hoog en de opbrengsten te laag.

De knelpunten op bovenstaande gebieden worden in het hierna volgend deel van dit paragraaf nader besproken.

Huisvesting en infrastructuur
De Sociale Wefkplaats is gevestigd op twee lokaties: het landhuis. Groot Sta. Martha en de Leerlooierij naast vliegveld Hato.
Het landhuis verkeert in slechte staat van onderhoud. De afgelopen jaren is geprobeerd om door middel van het op 'ad hoc' basis uitvoeren van kleine opknapbeurten de huisvesting wat te verbeteren. Een en ander is echter lang niet voldoende. Helaas zijn er reeds diverse jaren niet genoeg middelen beschikbaar om een toereikende opknapbeurt uit te voeren, waardoor de situatie aIleen maar verslechterd is.

Problemen die op korte termijn dienen te worden aangepakt zijn:
(-) Een aantal afdelingen van de Sociale Werkplaats zijn gehuisvest op zolders die absoluut niet geschikt zijn als werkplek (te warm, te weinig licht, moeilijk toegankelijk vanwege de trappen, lekkage dak).
(-) De elektrische installatie van het hoofdgebouw is in slechte staat. Hier en daar is sprake van een onveilige situatie. De installatie moet verregaand gerenoveerd en/of vervangen worden.
(-) Tot slot het achterstallige onderhoud aan het hoofdgebouw. Hiervan heeft de Stichting Fonds voor Sociale Ontwikkeling en Economische Bedrijvigheid (Sociaal Vangnet/Reda Soshal) reeds een technisch opnamerapport laten opstellen.
(-) De beschikbare werkstoelen en werktafels zijn veelal in een deplorabele staat. Een goede, ergonomisch verantwoorde stoel is voor een gehandicapte medewerker van nog groter belang dan voor normaal vaardige medewerkers. Daarnaast geldt dat ook de leidinggevenden over een adequate schrijftafel en een goede stoel dienen te beschikken. Het is noodzakelijk dat de bestaande stoelen en tafels vervangen worden.
(-) Het Eilandgebied Curaçao heeft het eigendomsrecht van het terrein waar de Leerlooierij op staat in 1996 overgedragen aan HADCO. Ontruiming moet op korte tennijn plaats vinden. Dit betekent dat de leerlooierij Sta. Martha moet verhuizen.

Ontoereikende effectiviteit van plaatsing
De laatste jaren is incidenteel sprake van doorstroming van een tewerkgesteld naar een reguliere arbeidsplaa!s. Hierdoor is de mogelijkheid van het opnemen van nieuwe TWG-en zeer beperkt. Ruimte wordt nu vooral geschapen door natuurlijk verloop. De exacte oorzaak/oorzaken van deze ontwikkeling is/zijn niet achterhaald. Een aantal factoren kunnen van invloed zijn. Er vindt momenteel geen expliciete aansturing en monitoring plaats van de sociale vonningsactiviteiten die door de werkmeesters verricht worden. De laatste jaren zijn als gevolg van afvloeiingsmaatregelen van de regering, relatief veel goede en ervaren werkmeesters uit dienst getreden. Ook de ontvankelijkheid van de reguliere arbeidsmarkt voor gehandicapten zou, zeker wanneer de verslechterde economische omstandigheden in beschouwing worden genomen, van invloed kunnen zijn op de waargenomen verschijnsel.

Ontbrekende bedrijfsmatigheid en efficiency
(-) Een bedrijfsmatige manier van werken is onvoldoende aanwezig in alle aspecten van de huidige bedrijfsvoering. De begroting van de afdeling SWP is op dit moment een onderdeel van de begroting van de Dienst Voor Arbeidszorg. Tot op heden worden de taken van DAZ uitgevoerd op basis van een 'open eind financiering' waarbij eventuele financiële tekorten voor rekening van bet Eilandgebied Curaçao komen. Er wordt nog onvoldoende beleid gevoerd
waarbij getoetst wordt op prestaties of op wijze van bedrijfsvoering. De Sociale Werkplaats maakt nu de overstap van een overheidsdienst naar een organisatie die de gehele verantwoordelijkheid voor de bedrijfsvoering
zelfstandig moet dragen. De huidige inrichting van functies is daartoe niet adequaat.

(-) Momenteel worden minder dan vier direct produktieve uren per man per dag gerealiseerd. De oorzaak hiervan ligt bij een mengeling van 'verworven rechten' en ingeslopen gewoontes en onvoldoende sturing om deze situatie te veranderen.

Positieve eigenschappen van de organisatie
De sterke aspecten van de SWP liggen hoofdzakelijk in de organisatiecultuur. Het personeel heeft een sterke behoefte en bereidheid naar verbetering van de situatie. De reorganisatie wordt als vanzelfsprekend aanvaard.

Het personeel van de SWP is wat betreft hun kennis, vaardigheden en inzet voldoende geschikt om de tewerkgestelden te begeleiden en te vormen op zowel vakkundig als sociaal-maatschappelijk gebied.

Ontwikkelingsmogelijkheden
De situationele factoren bieden mogelijkheden voor de SWP om haar bestaansrecht te bewijzen en om het functioneren en effectiviteit van de organisatie naar een hoger niveau te tillen.
Behoefte aan sociale arbeidsvoorziening; de omvang doelgroep
De populatie van gehandicapte personen is in 1992 voor het laatst officieel vastgesteld op 5.620. Binnen deze populatie zouden, gezien hun leeftijd en aard van hun handicap, circa 2.100 een beroep kunnen doen op de voorziening die (vooralsnog) aIleen door de SWP aangeboden wordt.

Gunstige mogelijkheden voor verzakelijking en commercialisering
De preliminaire haalbaarheidsonderzoeken die uitgevoerd zijn ten behoeve van de totstandkoming van dit business plan, hebben uitgewezen dat er voldoende kansen zijn in de markt voor de afzet van de producten van de SWP. Dit mits voldaan wordt aan een aantal zaken zoals, de juiste investeringen, meer professionalisering van een aantal activiteiten, garanderen van continu aanvoer van grondstoffen en meer stimulans voor de afzet van producten(marketing).

Voldoende financieringsbronnen
Als een zelfstandig rechtspersoon is het mogelijk om particuliere fondsen aan te spreken; de Nederlandse Stichtingen Katholieke Noden en Juliana Welzijnsfonds zijn mogelijkheden in dit kader. De SWP kan naast de overheidssubsidie, rekenen op steun van belangenverenigingen die allemaal deze vernieuwing en verzelfstandiging als positief zien.

Meer management verantwoordelijkheid
Binnen een commercieel georiënteerde Sociale Werkplaats is het onontbeerlijk dat het management ruime bevoegdheden krijgt voor de operationele taak. Op basis van een management contract, een budget of anderszins moet het management in staat zijn adequaat te reageren of zelfs pro-actief te opereren in de markt.

De risico's
De overheid zal zich als financier van de Sociale Werkplaats budgetbeperkend (in ieder geval per) op gaan stellen. lndien dit te snel en te drastisch gebeurt zullen een aantal processen versneld en met ontoereikende middelen moeten worden uitgevoerd met de kans dat daardoor aan effectiviteit en duurzaamheid van de veranderingen moet worden ingeboet. Een en ander kan verregaande personele consequenties hebben.

De rechtspositie van het personeel en de huidige bezoldiging zijn goed. Hierdoor is het mogelijk dat personeelsleden niet bereid zijn over te gaan naar een organisatievorm die los staat van de overheid.

Het formele wettelijk kader van de Sociale Werkplaats staat in hoofdstuk V van de Regeling Hulpverlening Arbeidszorg Curacçao. De huidige wetgeving waarborgt de toekomstige positie van de SWP, als instelling die de voorziening 'sociale werkplaats als arbeidvoorzieningsinstument' biedt, onvoldoende. Het is wenselijk dat er specifieke wetgeving komt.

Voorbereid op de toekomst
De leiding van de Afdeling Sociale Werkplaats is twee jaar in voorbereiding geweest op de overgang naar een zelfstandige instelling. Deze periode is goed benut om tot een goed besef te komen van de in de toekomst zelfstandig te dragen verantwoordelijkheid. Het personeeI is daarbij nauw betrokken geweest waardoor nu de bereidheid om over te gaan in een nieuw organisatie en om bij te dragen aan de opbouw van 'Fundashon Tayer
Soshal', hoog is.